زانو به عنوان یکی از پیچیدهترین و مهمترین مفاصل بدن، وظیفه سنگین تحمل وزن انسان را بر عهده دارد. به مرور زمان و به دلایل مختلفی مانند افزایش سن، اضافه وزن، آسیبهای ورزشی یا وراثت، غضروفهای نرم این مفصل دچار ساییدگی و تخریب میشوند؛ وضعیتی که در اصطلاح پزشکی به آن آرتروز زانو میگویند. این بیماری، میتواند کیفیت زندگی افراد را به شدت تحت تأثیر قرار دهد و انجام کارهای ساده روزمره را دشوار سازد.
بسیاری از بیماران برای مدیریت این دردها، در ابتدا به سراغ قرصهای مسکن میروند. اما مصرف طولانیمدت این داروها، به ویژه برای افرادی که مشکلات گوارشی یا کلیوی دارند، میتواند عوارض ناخواستهای ایجاد کند. از این رو، علم پزشکی همواره به دنبال روشهای موضعیتری بوده است که بتواند درد را در همان ناحیه زانو درمان کند بدون اینکه کل بدن را درگیر عوارض دارو کند. در این میان، تزریق آمپول برای آرتروز زانو به عنوان یکی از موثرترین روشهای درمانی مطرح شده است.
اما سوال اصلی اینجاست که با تنوع بالای داروها و آمپولها، بهترین آمپول برای آرتروز زانو کدام است؟ در این مقاله از مجله طبی قصد داریم، تمام انواع آمپولها و تزریقهای درمانی زانو را بررسی کنیم. شما با مطالعه این مطلب، با ویژگیها، مزایا، معایب هر یک از این آمپولها آشنا میشوید تا بتوانید با آگاهی کامل و مشورت با پزشک متخصص، بهترین تصمیم را برای سلامت زانوی خود بگیرید
بهترین آمپول درون مفصلی برای آرتروز زانو
پس از تشخیص آرتروز توسط پزشک، یکی از رایجترین روشهای درمانی، تزریق مستقیم آمپول برای آرتروز زانو به داخل مفصل زانو است. این روش باعث میشود دارو مستقیماً روی محل درد و التهاب اثر بگذارد و اثرگذاری آن بسیار بیشتر از قرصهای خوراکی است. در ادامه مهمترین و بهترین آمپولهای تزریق مفصلی برای آرتروز زانو را بررسی میکنیم.

1. آمپولهای ضدالتهاب استروئیدی (کورتونی)
تزریق کورتون یکی از سریعترین روشها برای کاهش درد زانو است. کورتونها داروهای ضدالتهابی بسیار قوی هستند که شبیه به هورمون «کورتیزول» که بدن به طور طبیعی تولید میکند، عمل میکنند. هنگامی که کورتون مستقیماً داخل مفصل زانو تزریق میشود، التهاب را در مدت زمان کوتاهی خاموش میکند. این کار باعث کاهش فشار روی عصبها و نهایتاً رفع درد میشود.
- زمان اثرگذاری: بیماران معمولاً طی ۲۴ تا ۴۸ ساعت پس از تزریق، کاهش چشمگیری در درد و تورم زانو احساس میکنند.
- نامهای رایج: از معروفترین آمپولهای کورتون برای تزریق داخل زانو میتوان به دپومدرول (Depo-Medrol) و تریامسینولون (Triamcinolone) اشاره کرد.
- مزایا: تسکین بسیار سریع درد، کاهش تورم و بهبود دامنه حرکتی زانو در کوتاهمدت.
- معایب و هشدارها: اثر کورتون دائمی نیست و ممکن است پس از چند هفته یا ماهها درد برگردد. مهمترین نکته این است که پزشکان معمولاً توصیه میکنند این تزریق بیش از ۳ یا ۴ بار در سال انجام نشود؛ زیرا تزریق مکرر میتواند به غضروف زانو آسیب زده و باعث نازک شدن آن شود. همچنین در بیماران دیابتی، کورتون ممکن است به طور موقت قند خون را بالا ببرد.
بیشتر بخوانید: برای آرتروز زانو چی بخوریم؟
2. آمپول هیالورونیک اسید؛ تزریق ژل به زانو
در زانوی سالم، مایعی شفاف و لیز به نام مایع سینوویال وجود دارد که نقش روانکننده را بازی میکند. در بیماران مبتلا به آرتروز، کیفیت و کمیت این مایع کاهش مییابد و باعث ساییدگی استخوانها روی هم میشود. در این روش، مادهای به نام هیالورونیک اسید که مشابه مایع طبیعی مفصل است، به داخل زانو تزریق میشود که به عنوان بهترین آمپول برای آرتروز زانو شناخته میشود. این کار باعث غلیظ شدن و لیز شدن مایع مفصلی شده و اصطکاک بین استخوانها را کاهش میدهد.
- ماندگاری: برخلاف کورتون که اثر آن سریع اما کوتاهمدت است، اثر ژل زانو کمی دیرتر، حدود یک هفته شروع میشود اما ماندگاری بسیار بیشتری دارد؛ گاهی تا ۶ ماه تا یک سال.
- برندهای معروف: در داروخانههای ایران، ژلهای مختلفی وجود دارد که برخی ایرانی و برخی وارداتی هستند. از معروفترین آنها میتوان به آمپول سینووکس (Synovisc)، هیالگان (Hyalgan)، دیورلان (Durolane)، سینوکروم (Synocrom)، سوپراز (Supartz) و فریال (Ferial) اشاره کرد.
- مزایا: عوارض بسیار کم، تغذیه غضروف و بهبود عملکرد مفصل به جای صرفاً مسکن کردن درد.
- معایب: هزینه نسبتاً بالاتر نسبت به کورتون و نیاز به تزریقهای متوالی (معمولاً ۱ تا ۳ تزریق در هفته).
3. پی آر پی زانو (PRP)
درکنار تزریق آمپول برای آرتروز، پی آر پی زانو یکی از جدیدترین و پیشرفتهترین درمانهاست که از خود بدن بیمار برای درمان استفاده میکند. پزشک مقداری از خون بیمار را میگیرد و آن را در دستگاهی میچرخاند تا پلاکتهای موجود در خون که نقش ترمیمکنندگی دارند از بقیه خون جدا شوند. سپس این خون غنی از پلاکت را دوباره به داخل زانوی بیمار تزریق میکند.
- مزایا: از آنجا که از خون خود فرد استفاده میشود، خطر واکنش آلرژیک یا عفونت تقریباً صفر است. پلاکتها با آزاد کردن فاکتورهای رشد، به ترمیم بافتهای آسیبدیده و غضروف کمک میکنند.
- معایب: هزینه این درمان نسبت به کورتون و ژل معمولی بالاتر است و نیاز به تجهیزات خاص دارد. همچنین ممکن است بیمار چند روز پس از تزریق درد خفیفی را تجربه کند که نشانه شروع فرآیند ترمیم است.
- بهترین کاندیدا: این روش معمولاً برای افرادی که آرتروز متوسط (درجه ۲ یا ۳) دارند یا جوانانی که دچار آسیبهای ورزشی شدهاند، توصیه میشود.
4. اوزون تراپی زانو و سلولهای بنیادی
علاوه بر روشهای بالا، گاهی از اوزون تراپی زانو برای کاهش التهاب و بهبود اکسیژنرسانی به مفصل استفاده میشود. همچنین در موارد خاص و پیشرفته، استفاده از سلولهای بنیادی که توانایی تبدیل شدن به غضروف را دارند، نیز مطرح است؛ هرچند این روشها هنوز در حال تحقیق و توسعه هستند و هزینه بسیار بالایی دارند.
بهترین آمپول برای آرتروز زانو کدام است؟
در بخش قبلی، آمپولهایی را بررسی کردیم که مستقیماً داخل مفصل زانو تزریق میشدند. اما گاهی اوقات بیمار دردی بسیار شدید دارد که نیاز به تسکین فوری دارد، یا به هر دلیلی امکان تزریق داخل مفصلی برای او فراهم نیست. در این شرایط، پزشکان ممکن است از آمپولهای مسکن استفاده کنند. این آمپولها به دو دسته اصلی تقسیم میشوند که در ادامه آنها را مرور میکنیم.
1) آمپولهای مسکن استروئیدی برای آرتروز
بسیاری از افراد کورتون را فقط به عنوان تزریق داخل زانو میشناسند، اما این داروها به صورت آمپولهای عضلانی برای آرتروز زانو نیز وجود دارند که برای کاهش التهاب در کل بدن استفاده میشوند. برخلاف تزریق داخل زانو که دارو دقیقاً روی محل آسیب میرود، این آمپولها به صورت عضلانی تزریق شده و از طریق خون به تمام بدن، از جمله زانو، منتقل میشوند.
- نامهای رایج: معروفترین آمپول برای آرتروز زانو، دپومدرول (Depo-Medrol)، دگزامتازون (Dexamethasone) و هیدروکورتیزون هستند.
- زمان مصرف: این آمپولها معمولاً برای دورههای کوتاهمدت و در زمانهایی که بیمار دچار «حملات حاد درد» یا التهاب شدید در کل بدن است، تجویز میشوند.
- هشدار مهم: اگرچه این آمپولها برای آرتروز زانو، درد را به سرعت کم میکنند، اما مصرف طولانیمدت یا خودسرانه آنها میتواند عوارض جدی مانند پوکی استخوان، افزایش فشار خون، چاقی و افزایش قند خون به همراه داشته باشد. بنابراین، این روش برای درمان طولانیمدت آرتروز مناسب نیست.

2) آمپولهای مسکن غیراستروئیدی برای زانو (NSAIDs)
این گروه از داروها، رایجترین مسکنهایی هستند که مردم میشناسند. این داروها هم خاصیت مسکن دارند و هم التهاب را کاهش میدهند، اما برخلاف کورتونها، ساختار شیمیایی متفاوتی دارند و عوارض عمومی کمتری دارند.
آمپول دیکلوفناک برای آرتروز زانو
- برندها: ولتارن (Voltaren)، فلامینا (Flamina).
- کاربرد: این آمپول برای آرتروز زانو و کاهش درد ناشی از آن بسیار موثر است. توجه داشته باشید که تزریق این آمپول معمولاً دردناک است و باید به صورت عمیق در عضله تزریق شود.
نکته: بیمارانی که زخم معده یا مشکلات کلیوی دارند باید با احتیاط فراوان و تحت نظر پزشک از آن استفاده کنند.
بیشتر بدانید: بهترین بیمارستان دولتی ارتوپدی تهران کدام است؟
آمپول ملوکسیکام؛ ضدالتهابی قویی برای زانو درد
- برند: موویک (Movix).
- کاربرد: ملوکسیکام نیز یک مسکن و ضدالتهاب قوی است، اما معمولاً عوارض گوارشی آن نسبت به دیکلوفناک کمتر است و برای بیماران مسن که نمیتوانند دیکلوفناک تحمل کنند، گزینه مناسبتری محسوب میشود.
آمپول کتورولاک برای زانو درد شدید
این دارو یک مسکن بسیار قدرتمند است که قدرت تسکین درد آن نزدیک به مخدرهاست، اما اعتیادآور نیست و میتواند به عنوان بهترین آمپول برای آرتروز زانو شناخته شود. معمولاً برای دردهای بسیار شدید و حاد (مثل دردهای بعد از جراحی یا حملات بسیار شدید آرتروز) در بیمارستان استفاده میشود و مصرف طولانیمدت آن توصیه نمیشود.
3) آمپولهای شلکننده عضلانی
گاهی اوقات منشأ درد زانو، خود مفصل نیست، بلکه عضلات اطراف آن مانند عضلات ران یا ساق پا، به دلیل فشار زیاد دچار اسپاسم میشوند و این فشار اضافی باعث درد بیشتر در زانو میشود.
آمپول تیوکولشیکوزید (Thiocolchicoside)
- برند: موسکارد (Muscard).
- کاربرد: این آمپول باعث شل شدن عضلات میشود و زمانی که درد زانو همراه با گرفتگی عضلات پا باشد، بسیار موثر است.
درمان آرتروز زانو با زانوبند طبی
علاوه بر آمپول برای آرتروز زانو، استفاده از درمانهای مکمل، میتواند نقش مؤثری در کاهش درد زانو داشته باشد. زانوبند رزوسیدال با بهرهگیری از تکنولوژی پیشرفته UIS (Ultrasound + Infrared + Shockwave)، یکی از جدیدترین و کارآمدترین زانوبندهای درمانی موجود در دنیا است. این تکنولوژی با رویکردی چندلایه عمل میکند و همزمان کاهش التهاب مزمن، بهبود خونرسانی عمقی و تحریک فرآیندهای ترمیمی بافت را هدف قرار میدهد. در آرتروز زانو که چرخه التهاب مداوم مانع بهبود طبیعی مفصل میشود، UIS با ترکیب شاکویوتراپی، مادونقرمز و اولتراسوند به بهبود محیط بافتی و کاهش خشکی و درد حرکتی کمک میکند. به همین دلیل میتواند در کنار درمانهای اصلی، گزینهای غیرتهاجمی برای مدیریت بلندمدت علائم آرتروز باشد.

عوارض تزریق آمپول برای آرتروز زانو
مانند هر اقدام پزشکی دیگری، تزریق آمپول در زانو نیز اگرچه بسیار مفید است، اما ممکن است همراه با عوارضی باشد. آگاهی از این عوارض به بیمار کمک میکند تا با آمادگی بیشتری اقدام به درمان کند و در صورت بروز مشکل، سریع واکنش نشان دهد. خوشبختانه اکثر این عوارض خفیف و موقت هستند، اما توجه به نکات زیر ضروری است.
مقاله پیشنهادی: کپسول نوروتک برای دردهای مفصلی
عوارض شایع و خفیف
بیشتر بیماران پس از تزریق آمپول برای آرتروز زانو، ممکن است علائم خفیفی را تجربه کنند که نگرانکننده نیستند و معمولاً پس از چند روز خودبهخود برطرف میشوند:
- درد و ناراحتی موضعی: ممکن است محل تزریق یا خود زانو برای ۲۴ تا ۴۸ ساعت کمی دردناک باشد. این درد نشانهی واکنش بدن به دارو است.
- تورم و قرمزی: کمی تورم در اطراف زانو یا قرمزی پوست در محل تزریق امری طبیعی است.
- احساس گرما: برخی بیماران احساس گرمای خفیفی در زانو گزارش میدهند که نشاندهنده افزایش جریان خون در ناحیه است.
برای مدیریت این علائم، معمولاً استفاده از یخ پیچیده در حوله به مدت ۱۵ دقیقه و استراحت کردن توصیه میشود. مقاله ورزش برای آرتروز زانو را در مجله طبی مطالعه کنید.
عوارض نادر اما خطرناک (نیاز به مراجعه فوری)
اگرچه بسیار نادر است، اما در مواردی پس از تزریق آمپول برای آرتروز زانو عوارض جدی رخ میدهد که نیاز به رسیدگی فوری پزشکی دارد:
- عفونت مفصلی: این خطرناکترین عارضه تزریق داخل مفصلی است. اگر باکتریها به صورت تصادفی همراه سوزن وارد مفصل شوند، میتوانند باعث عفونت شدید شوند. اگر پس از تزریق، زانو داغ شد، تورم بسیار شدید پیدا کرد، درد غیرقابل تحمل شد و تب کردید، باید فوراً به اورژانس مراجعه کنید. نادیده گرفتن عفونت میتواند به تخریب کامل مفصل منجر شود.
- خونریزی داخل مفصلی: در بیمارانی که داروهای رقیقکننده خون (مانند آسپیرین یا وارفارین) مصرف میکنند، تزریق ممکن است باعث خونریزی داخل مفصل شود که با تورم ناگهانی و سفتی زانو همراه است.
- تیرهشدن پوست یا آتروفی چربی: در موارد نادر، تزریق کورتون ممکن است باعث نازک شدن پوست یا ایجاد لکههای سفید و تیره در محل تزریق شود.
- شوک آنافیلاکتیک: واکنش آلرژیک شدید به دارو بسیار نادر است، اما اگر بیمار دچار تنگی نفس، کهیر یا سرگیجه شد، باید فوراً به پزشک اطلاع دهد.
چه زمانی باید نگران شد؟
اگر تا ۳ روز پس از تزریق، درد و تورم زانو رو به کاهش است، جای نگرانی نیست. اما اگر علائم زیر را دیدید، بدون معطلی با پزشک خود تماس بگیرید:
- تب بالای ۳۸ درجه.
- لرز و لرزیدن بدن.
- قرمزی گسترده و حرارت شدید در زانو.
- ناتوانی کامل در خم کردن زانو

مراقبتهای بعد از تزریق آمپول برای آرتروز زانو
تزریق آمپول برای آرتروز زانو تنها بخشی از درمان است؛ بخش دیگر و شاید مهمتر، مراقبتهای صحیح پس از تزریق است. رعایت این نکات باعث میشود اثر دارو برای آرتروز زانو به حداکثر برسد و عوارض آن به حداقل برسد. در اینجا راهنمای سادهای برای آنچه باید و نباید بعد از تزریق انجام دهید، آورده شده است.
۱. استراحت و کاهش فعالیت
- ۲۴ تا ۴۸ ساعت اول: بلافاصله پس از تزریق، زانو شما نیاز به استراحت دارد. سعی کنید در این دو روز از راه رفتنهای طولانی، ایستادنهای مداوم و انجام کارهای سنگین خودداری کنید.
- نشستن درست: هنگام نشستن، پاهایتان را روی هم ناندازید زیرا این کار فشار اضافی به زانو وارد میکند. بهتر است پاها را روی زمین باز گذاشته و از یک صندلی با ارتفاع مناسب استفاده کنید.
مقاله مرتبط: آشنایی با انواع زانوبند آرتروز
۲. استفاده از کمپرس سرد
- اگر پس از تزریق آمپول برای آرتروز زانو، احساس تورم یا درد خفیف کردید، میتوانید از کمپرس سرد استفاده کنید.
- روش صحیح: چند تکه یخ را در یک پارچه نخی یا حوله بپیچید (هرگز یخ را مستقیماً روی پوست نگذارید) و آن را به مدت ۱۵ تا ۲۰ دقیقه روی زانو قرار دهید. این کار را میتوانید ۳ تا ۴ بار در روز تکرار کنید. کمپرس سرد به کاهش التهاب و درد کمک زیادی میکند.
۳. پرهیز از فعالیتهای ورزشی سنگین
- تا یک هفته پس از تزریق، از ورزشهایی که به زانو فشار میآورند مانند دویدن، پریدن، کوهنوردی و فوتبال خودداری کنید.
- معمولاً پزشکان اجازه میدهند پس از گذشت ۴۸ ساعت، پیادهرویهای سبک و کوتاه آغاز شود، اما حتماً باید با نظر پزشک پیش بروید.
۴. مصرف داروها
- اگر پزشک برای شما مسکن خوراکی تجویز کرده است، آن را طبق دستور مصرف کنید.
- اگر درد دارید، میتوانید از قرص استامینوفن ساده استفاده کنید، اما از مصرف خودسرانه داروهای ضدالتهابی غیراستروئیدی مثل دیکلوفناک یا ژلوفن در روزهای اول بدون دستور پزشک خودداری کنید، زیرا ممکن است اثر تزریق را کاهش دهند.
بهترین آمپول برای آرتروز زانو کدام است؟
در این مقاله، به بررسی جامع انواع آمپولها و تزریقهای درمانی برای آرتروز زانو پرداختیم. از تزریقهای کورتونی که مانند آتشنشانی التهاب را سریعاً خاموش میکنند، گرفته تا ژلهای هیالورونیک اسید که نقش روغنکاری مفصل را بازی میکنند و روشهای پیشرفتهتری مثل PRP که به ترمیم بافت کمک میکنند.
نکته کلیدی که باید همیشه به خاطر داشته باشید این است که «بهترین آمپول برای آرتروز زانو» برای همه یکسان نیست. انتخاب نوع تزریق، یک تصمیم شخصی و تخصصی است که باید با توجه به شدت آرتروز، سن شما، سابقه بیماریهایی مثل دیابت و بودجهتان توسط پزشک متخصص ارتوپدی گرفته شود. تزریق عضلانی آمپولهای مسکن نیز تنها برای تسکین موقت درد کاربرد دارد و نباید به عنوان درمان اصلی جایگزین روشهای صحیح پزشکی شود.
آرتروز زانو یک بیماری پیشرونده است، اما با مدیریت صحیح، تغذیه مناسب، ورزشهای درمانی و استفاده از روشهای تزریقی درست، میتوان درد را کنترل کرد و کیفیت زندگی را به شدت ارتقا داد. اگر از درد زانو رنج میبرید، توصیه میشود با مراجعه به پزشک متخصص، بهترین مسیر درمانی را برای خود انتخاب کنید.
سوالات شما
1. بهترین مارک ژل زانو کدام است؟
انتخاب بهترین برند ژل زانو به شرایط بیمار بستگی دارد. در ایران، ژلهای معروفی مانند سینوویک (Synovik)، دیورلان (Durolane)، هیالگان (Hyalgan) و سینوکروم (Synocrom) وجود دارند. برخی از آنها (مثل دیورلان) تزریق تکدوزی هستند و برخی نیاز به ۳ تا ۵ تزریق دارند. پزشک متخصص با توجه به شدت آرتروز و بودجه شما، بهترین برند را پیشنهاد میدهد. ژلهای خارجی معمولاً ماندگاری بیشتری دارند اما گرانتر هستند.
2. آیا با تزریق آمپول برای آرتروز زانو نیاز به عمل جراحی زانو از بین میرود؟
تزریق آمپول برای آرتروز زانو (چه ضدالتهاب استروئیدی، چه هیالورونیک اسید و PRP) روشی برای تأخیر در جراحی یا مدیریت درد است، اما لزوماً جایگزین قطعی عمل جراحی نیست. در مراحل اولیه و متوسط آرتروز، این تزریقها میتوانند به قدری درد را کم کنند که بیمار نیازی به عمل نداشته باشد. اما در آرتروزهای بسیار پیشرفته (درجه ۴) که غضروف کاملاً از بین رفته است، معمولاً تنها درمان قطعی، عمل جراحی تعویض زانو است.
3. تزریق کورتون برای دیابتیها خطرناک است؟
بله، بیماران دیابتی باید در تزریق کورتون احتیاط کنند. کورتون میتواند به طور موقت قند خون را بالا ببرد. اگر دیابت دارید، حتماً باید پزشک خود را از بیماریتان مطلع کنید و در روزهای پس از تزریق، قند خون خود را بیشتر از قبل کنترل کنید.
4. تفاوت آمپولهای مسکن عضلانی با تزریق داخل زانو چیست؟
آمپولهای مسکن عضلانی (مثل دیکلوفناک یا تینوریدیک) در عضله تزریق میشوند و در کل بدن اثر میکنند تا درد را کم کنند، اما غضروف را ترمیم نمیکنند. در مقابل، تزریق داخل مفصل زانو مستقیماً روی مفصل اثر گذاشته و هدف آن روانکاری یا ترمیم مفصل است، نه فقط تسکین درد زانو.



