برای همه ما پیش آمده که پس از نشستنهای طولانیمدت، دچار بیحسی پا شویم. این مشکل معمولا موقتی است و در بیشتر موارد بدون تلاش خاصی از سمت ما برطرف میشود. همین موضوع موجب جدی نگرفتن مشکل توسط افراد میشود اما بیحسی پاها گاهی میتواند علامت یک عارضه مانند خطر سکته مغزی باشد. در این شرایط باید فورا به پزشک مراجعه کرد. البته نگران نباشید چون یکی از علت های دیگر نیز عدم خون رسانی درست به پاها است که با تغییر وضعیت پاها درست می شود.
بی حس شدن پاها از زانو به پایین نشانه چیست؟
بیماریها و مشکلات مختلف معمولا با علائم متفاوت بروز میکنند. با در نظر گرفتن این موضوع میتوان بی حس شدن پاها از زانو به پایین را نیز نشانهای برای برخی مشکلات و بیماریهای جدی تلقی کرد. برخی از بیماریهایی که با این علامت بروز میکنند، عبارتند از:
- دیابت
- نوروپاتی
- میگرن
- سندرم رینود
- ام اس
- سکته مغزی
- تشنج
- سختی سرخرگ
چگونه خودمان تشخیص دهیم علت بی حس شدن پاهایمان از زانو به پایین چیست؟
۱. اگر بیحسی بعد از نشستن طولانی اتفاق میافتد و با تغییر وضعیت بهتر میشود:
🔹 علت احتمالی: فشردگی عصب یا کاهش موقت جریان خون (مثل نشستن روی پاها، انداختن پا روی پا یا ایستادن طولانی).
✅ راهکار: تغییر وضعیت بدن، ماساژ ملایم، و حرکت دادن پاها.
۲. اگر بیحسی با سوزنسوزن شدن و احساس گزگز همراه است:
🔹 علت احتمالی: مشکلات عصبی مانند نوروپاتی محیطی (مثلاً به دلیل دیابت یا کمبود ویتامین B12).
✅ راهکار: بررسی سطح قند خون و آزمایش ویتامینها. اگر مداوم است، مراجعه به پزشک.
۳. اگر بیحسی فقط در یک پا رخ میدهد و همراه با درد کمر یا لگن است:
🔹 علت احتمالی: فشار روی عصب سیاتیک (دیسک کمر یا سیاتیک).
✅ راهکار: استراحت، استفاده از کمپرس گرم، و در صورت ادامهی درد، فیزیوتراپی یا مراجعه به پزشک.
۴. اگر بیحسی با رنگپریدگی و سردی پا همراه است:
🔹 علت احتمالی: مشکلات گردش خون (مانند تصلب شرایین یا تنگی عروق).
✅ راهکار: بررسی فشار خون، اجتناب از سیگار، افزایش تحرک، و مشورت با پزشک.
۵. اگر بیحسی همراه با ضعف عضلانی و مشکل در راه رفتن است:
🔹 علت احتمالی: مشکلات عصبی جدی (مانند اماس یا سکته مغزی).
✅ راهکار: مراجعه فوری به پزشک برای بررسی دقیقتر.
۶. اگر بیحسی ناگهانی همراه با اختلال در گفتار، بینایی یا تعادل است:
🔴 هشدار: ممکن است نشانهی سکته مغزی باشد!
🚨 اقدام فوری: تماس با اورژانس (۱۱۵) و دریافت کمک پزشکی سریع.
۷. اگر بیحسی پس از مصرف داروی خاصی شروع شده است:
🔹 علت احتمالی: عوارض جانبی داروها (مثل داروهای شیمیدرمانی یا برخی آنتیبیوتیکها).
✅ راهکار: مشورت با پزشک برای تغییر یا تنظیم دوز دارو.
توصیه می شود برای تشخیص دقیق تر به پزشک مراجعه کنید.
آشنایی دقیق با علت بی حسی پا از زانو به پایین
همانطور که گفته شد، بیحسی پا میتواند نشانه بیماریهای مختلف باشد یا به عبارت دیگر هرکدام از بیماریهایی که در بخش قبل گفتیم، بهعنوان علت بیحس شدن پاها از زانو به پایین محسوب میشوند. در ادامه چند علت رایج این عارضه را بررسی خواهیم کرد.
علت بی حس شدن پاها: مشکلات عروق خونی
در صورتی که خونرسانی به پاها دچار اختلال شود، این عارضه رخ میدهد. تنگی عروق خونی در ناحیه پا گاهی علت بروز این عارضه است. در این حالت خون به سلولهای پا میرسد اما با مقدار کمتر که باعث بروز مشکل بیحسی در پا میشود. بیحسی پا اگر ناشی از اختلالات خونرسانی باشد، معمولا در زمان بالا رفتن از پلهها بیشتر احساس میشود.
مشکلات نخاع و عصب نخاعی
در صورت آسیب دیدن نخاع، سیستم حرکتی بدن دچار مشکل شده و عوارض و علائمی را بروز میدهد که بیحس شدن پاها یکی از آنها است. به خصوص آسیبهایی که در اثر ضربات سنگین به نخاع ایجاد میشوند و با علائمی مانند بیحس شدن پا همراه هستند، جدیتر هستند. مشکلات نخاعی اگر به موقع درمان نشوند حتی احتمال منجر شدن به قطع نخاع را نیز دارند. اگر علت بیحسی یا درد پا این موضوع باشد حتی بهترین قرص برای زانو درد هم اثری نخواهد داشت. در این مواقع علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین تنها با درمانهای تخصصی رفع خواهد شد.
تروما، شایعترین علت بی حس شدن پاها
ضربات شدید یا آسیبهای جدی که به قسمتهای مختلف پا به خصوص زانو و ساق پا وارد میشوند، در برخی موارد منجر به عارضه بیحسی پا میشوند. بهخصوص زمانی که ضربات به عضلات پا وارد میشوند و فشار وارد شده به آنها زیاد باشد، احتمال بروز این عارضه نیز وجود دارد. برای جلوگیری از این مشکل، به خصوص برای افراد مستعد، بهتر است تا حد امکان از لوازم طبی و مراقبتی استفاده کرد.
فیبرومیالژیا
دیگر علت بی حس شدن پاها میتواند فیبرومیالژیا یا میالژی باشد. این عارضه نوعی سندرم درد اسکلتی – عضلانی است که معمولا با درد در سطح گسترده بروز میکند. در صورتی که اقدامی برای درمان نشده و عارضه تشدید شود، این درد به مشکلاتی مانند خستگی، اختلالات خواب و از همه مهمتر بیحس شدن پاها دچار میشود.
مشکلات مربوط به لگن
مشکلات مختلفی که برای لگن به وجود میآیند نیز هر کدام میتوانند علت بروز بیحسی در پا باشند. برای مثال شکستگی لگن یکی از عارضههایی است که بروز آن در اندامهای حرکتی تاثیر گذاشته و باعث ضعف آنها میشود. یکی از نشانههای ضعف اندامها نیز بیحسی به خصوص در ناحیه پاها است. گرفتگیهای عضلانی در ناحیه لگن و مشکلاتی مانند آرتروز هم میتوانند این مسئله را تشدید کنند.
شرایط سیستمیک دیگر علت بی حس شدن پاها
در بسیاری از موارد بیماریهای زمینهای و سیستمیک عامل این عارضه هستند که کمی قبل به برخی از آنها اشاره کردیم. از مهمترین بیماریهایی که باعث بروز بیحسی در ناحیه پا میشوند، دیابت را میتوان نام برد. این بیماری نه تنها یک عارضه سیستمیک است بلکه در صورت عدم کنترل وضعیت، یک بیماری پیشرونده خواهد بود.
عفونت در بدن
عفونت را میتوان به عنوان دیگر علت بیحس شدن پاها از زانو به پایین معرفی کرد. البته عفونت به تنهایی منجر به این عارضه نمیشود و در بعضی افراد فشار ناشی از عفونت به بدن و در واقع ضعیف شدن بدن به پنین مشکلاتی منجر میشود. البته اگر عفونت در ناحیه استخوانها بروز کند، احتمال اینکه بدون هیچ عارضهای فرد دچار بیحسی پا شود، وجود دارد.
ایجاد کیست و بی حسی پاها
یکی از مسائلی که میتوان آن را به عنوان علت بی حس شدن پاها معرفی کرد، کیست یا تومورهایی است که در نقاط مختلف بدن ایجاد میشوند. در صورتی که این تومورها به موقع درمان نشده و در بدن گسترش پیدا کنند، احتمالا انسداد عروق را دارند. انسداد عروق به خصوص در ناحیه پا باعث مشکلاتی مانند بیحسی میشود.
کمبود ویتامین و علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین
حفظ سلامت بدن انسان و کارایی مناسب اندامهای داخلی تا حد زیادی به ویتامینهای مصرفی بستگی دارد. در صورتی که بدن با فقر ویتامین مواجه شود، بسته به اینکه کمبود کدام نوع ویتامین را دارد، با عارضههایی همراه میشود که بیحس شدن پاها یکی از آنها است.
عدم تحرک طولانی مدت
در نهایت شایعترین علت بروز مشکلاتی مانند بیحس شدن پا را میتوان عدم تحرک دانست. افرادی که شغل آنها به گونهای که ساعتهای زیادی را پشت میز مینشینند یا ناچار به یکجا ایستادن هستند، بیشتر از سایرین در معرض ابتلا به این مشکل هستند. در این افراد بیحسی پا بلافاصله بعد از بلند شدن و با علامت دیگری مانند سوزن سوزن شدن همراه است. برای درمان هر کدام از این علتها باید به پزشک مراجعه کنید. پزشک با بررسی علائم و میزان درد بیمار علت درد پا از زانو به پایین و بی حسی آن را تشخیص خواهد داد.
علت بی حسی پای راست چیست؟
زمانی که یک طرف از بدن دچار بیحسی میشود، نشانه عارضه در همان سمت بدن است. با توجه به اینکه بیماریهای عامل بروز این عارضه تمام بدن را درگیر میکنند، این مشکلات مواردی هستند که حتما به سمت راست و عضلات پای راست فشار وارد کردهاند. برای مثال گردش خون نامناسب در سمت راست بدن، اسپاسم عضلانی در پای راست و خستگی از جمله دلایل گرفتگی و بی حسی پای راست هستند.
علت بی حسی پای چپ چیست؟
بیحسی پای چپ میتواند به دلایل مختلفی مانند فشار بر اعصاب، مشکلات کمر و ستون فقرات، آسیب به عصب سیاتیک، اختلالات گردش خون یا دیابت ایجاد شود. نشستن یا ایستادن در وضعیتهای نادرست، فشردگی عصبها یا مشکلات دیسک کمر ممکن است منجر به بیحسی در پا شود.
تفاوت بی حسی پای چپ و راست چیست؟
تفاوت بیحسی در پای راست و چپ بیشتر به دلایل آناتومیکی و عصبی برمیگردد. برخی از تفاوتها عبارتند از:
نحوه کنترل توسط مغز: مغز بهطور متقارن کنترل اندامها را انجام میدهد. قسمت چپ مغز مسئول کنترل حرکات و حس در سمت راست بدن (پای راست) و قسمت راست مغز مسئول کنترل سمت چپ بدن (پای چپ) است. بنابراین، اگر مشکلی در مغز (مثلاً سکته مغزی) پیش بیاید، میتواند باعث بیحسی در یک طرف بدن شود.
مشکلات ستون فقرات و اعصاب: هر یک از اعصاب پای چپ و راست از طرف مقابل ستون فقرات و نخاع خارج میشوند. مثلاً فشردگی یا آسیب به دیسک در قسمت چپ ستون فقرات میتواند باعث بیحسی در پای چپ و آسیب به دیسک در سمت راست ستون فقرات میتواند باعث بیحسی در پای راست شود.
مشکلات عروقی: مشکلات جریان خون مانند انسداد رگها یا گرفتگی در یک سمت بدن میتواند باعث بیحسی در همان طرف (پای چپ یا راست) شود.
رابطه دیسک کمر و بی حسی پا
دیسک کمر هم میتواند علت بی حس شدن پاها شود. البته بسیاری از مبتلایان به این عارضه ممکن است جز درد، علامت دیگری نداشته باشند اما در بعضی افراد این عارضه با مشکلاتی مانند بیحسی همراه است. به خصوص اگر دیسک در نواحی نزدیک به پایین و پا رخ داده باشد. این عارضه گاهی با آسیب عصبی همراه میشود که در این شرایط به جای درد گرفتن اندامهای حرکتی، مشکلاتی مانند بیحس شدن پاها به خصوص از زانو به پایین بروز میکنند.
درمانهای تخصصی برای بی حس شدن پاها از زانو به پایین
برخی روشهای درمانی مناسب برای بهبود این عارضه در افراد وجود دارد. بیماران به کمک روشهای درمانی تخصصی میتوانند میزان علائم این عارضه را کاهش دهند. بسیاری از راهکارهای بهبود قطعی این اختلال عبارتاند از:
- دارودرمانی: در مواردی که این اختلال در مرحله ابتدایی قرار دارد و علائم آن شدت پیدا نکرده است. پزشک مصرف داروهای مسکن ضدالتهاب غیراستروئیدی همچون ایبوپروفن را برای بیمار تجویز میکند.
- فیزیوتراپی: پزشک ارتوپد برای بهبود این عارضه ممکن است روشهای فیزیوتراپی را برای بیمار تجویز کند. انجام حرکات اصلاحی و تمرینهای درمانی منجر به از بین رفتن این اختلال در بدن بیمار میشود.
- کورتیکواستروئید: یکی از روشهای درمانی نوین و موثر برای بهبود بی حس شدن پاها از زانو به پایین، استفاده از تزریق کورتیکواستروئید در مفاصل مختلف بدن است. بسیاری از مشکلات عصبی و عفونتهای شایع در مفاصل به کمک این روش بهبود پیدا میکند.
- طب سوزنی: بسیاری از روشهای طب سوزنی باعث بهبود فرآیند حرکتی بیمار و همچنین درمان بی حس شدن پاها از زانو به پایین خواهند شد.
- جراحی: اگر روشهای درمانی کمتهاجمی برای بهبود اين عارضه اثرات مطلوبی ایجاد نکند، ممکن است پزشک برای بهبود این اختلال، انجام جراحی را برای بیمار در نظر بگیرد.
درمان خانگی برای رفع علت مور مور شدن پا از زانو به پایین
علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین با روشهای مختلفی درمان میشود. استفاده از راهکارهای خانگی یکی از گزینههای مناسب برای بهبود این عارضه است. در ادامه به برخی روشهای درمان خانگی اشاره خواهیم کرد:
- استراحت کردن مداوم: در مواردی که شدت این عارضه در بدن بیمار افزایش پیدا میکند، بهترین روش برای کاهش شدت درد و بهبود این بیماری، استراحتکردن مداوم است.
- گرما درمانی: کمپرس آب گرم یا حرارت دادن عضلات منجر به کاهش فشار عصب بر اندامها و بهبود بیحسی در پا میشود. سفتی عضلات و دردهای ناشی از بیحسی به کمک این روش درمان خواهد شد.
- سرما درمانی: سرما درمانی یا استفاده از کمپرس آب سرد، میزان التهاب در عضلات را کاهش میدهد و باعث کنترل فشار عصب بر اندامها میشود.
- ماساژ: در مواردی که جریان خون علت مور مور شدن پا از زانو به پایین است، ماساژ درمانی باعث بهبود گردش خون در بدن افراد خواهد شد.
- ورزش: یوگا و پیلاتس از جمله ورزشهای موثر برای کاهش اثرات بیحسی و مشکلات ناشی از آن است. به کمک انجام ورزش، فرآیند پمپاژ و گردش خون در بدن تقویت میشود.
- خواب کافی: افرادی که از کمبود خواب رنج میبرند، بیشتر به عارضه بی حس شدن پاها از زانو به پایین مبتلا میشوند. خواب کافی باعث از بین رفتن این عارضه در بدن بیماران شده و علائم آن را کاهش میدهد. برخی از تمرینات استقامتی همچون پیادهروی در کاهش و کنترل این اختلال تاثیرات مطلوبی ایجاد میکنند.
- رژیم غذایی مناسب: کمبود برخی از ویتامینهای لازم برای بدن باعث بروز این عارضه در بیماران میشود. لازم است که افراد علاوهبر داشتن تغذیه مناسب، میزان ویتامین B را در بدن خود کنترل کنند. مصرف میوه و ماهی باعث کاهش و کنترل این اختلال خواهد شد.
- جلوگیری از مصرف الکل: مصرف الکل علاو بر داشتن اثرات منفی بر سلامت جسمانی افراد، علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین است.
- تجهیزات پزشکی: استفاده از کفشهای طبی و بریسهای مخصوص باعث کاهش احساس درد و گزگزکردن در ناحیه زانو و بخشهای مختلف پا میشود.
- نمک اپسوم: یکی از روشهای موثر برای بهبود جریان خون در بدن بیماران، استفاده از نمک اپسوم است. حمامکردن با نمک اپسوم، این عارضه را در بدن بیماران کاهش میدهد.
سخن پایانی در مورد علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین
علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین ناشی از عوامل مختلفی است و در بیشتر موارد این عارضه در اثر وجود بیماریهای جسمانی گوناگون ظاهر میشود. افرادی که دچار مشکلات عصبی یا اختلالات جسمانی هستند، بیشتر به این بیماری مبتلا میشوند. پزشک با بررسی شدت این عارضه، روشهای درمانی مناسب برای بهبود آن را در نظر میگیرد. علاوه بر روشهای درمان تخصصی، بسیاری از راهکارهای خانگی نیز وجود دارند که باعث کاهش و کنترل این اختلال در بدن افراد میشود.
سوالات متداول در مورد علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین
1. علت بی حس شدن پاها از زانو به پایین ناشی از چیست؟
بسیاری از مشکلات جسمانی و اختلالات عصبی باعث بروز این عارضه در بدن افراد میشود. در اکثر موارد، تحت فشار قرارگرفتن عصب در اندامهای مختلف موجب ظاهرشدن علائم این اختلال خواهد شد.
2. روشهای درمانی خانگی بی حس شدن پاها از زانو به پایین به چه صورت است؟
استراحتکردن، گرمادرمانی، استفاده از کمپرس آبسرد، ورزش و رژیم غذایی مناسب ازجمله روشهای خانگی برای کنترل این عارضه هستند.
3. درمان مور مور شدن پا از زانو به پایین به روش تخصصی چگونه است؟
پزشک باتوجه به شدت این عارضه، روشهای دارودرمانی، فیزیوتراپی و جراحی را برای بیمار در نظر میگیرد.
4. شایعترین علت بی حس شدن پاها چیست؟
نشستنهای طولانی مدت و قرار گرفتن پا در وضعیتی ثابت در بسیاری از افراد باعث بروز این عارضه یعنی بیحسی پا میشود.
5. علت گرفتگی و بیحسی پای راست چیست؟
بیحسی در هر دو پا علتی مشابه دارد اما اگر این عارضه تنها در یک بخش از بدن بروز کند، نشانه مشکلاتی مانند ضربه و… در آن سمت خواهد بود.